feat(laya): integrate System 1 routing and reflex signals

.sentrybot/AI_HUB.md

@@ -59,6 +59,7 @@ Bu dosyayı oku → ilgili agent veya skill'i bul → uygula.
 | Kod incele | `agents/code-reviewer.md` |
 | Arduino komutu ekle | `skills/arduino-contract.md` |
 | Hata ayıkla | `skills/debug-module.md` |
+| Laya System 1 entegrasyonunu sürdür | `laya_integration_completed.md` → `laya_integration_todo.md` → `context/laya-action-contract.md` |
 
 ---
 

.sentrybot/context/laya-system1-integration.md

@@ -0,0 +1,154 @@
+# SentryBOT — Laya (System 1) Karar Motoru Entegrasyon Mimarisi
+
+> **Doküman Durumu:** Tasarım ve Entegrasyon Haritası  
+> **Konsept:** İki Sistemli Yapay Zekâ Mimarisi (Dual-System AI: System 1 Refleks + System 2 Derin Zekâ)  
+> **Hedef:** Karar gecikmesini 1500ms'den 30ms'ye indirmek, kırılgan regex/keyword kurallarını ortadan kaldırmak ve Pi 5 üzerinde harici sunucusuz anlık refleks kazandırmak.
+
+---
+
+## 1. Vizyon: Neden System 1 (Laya) ve System 2 (Ollama)?
+
+Şu anki SentryBOT mimarisinde tüm kararlar ya **kırılgan anahtar kelime eşlemelerine** (regex, string lookup) ya da **ağır ve uzaktaki bir LLM'e** (Ollama `qwen3.5:9b`) dayanmaktadır.
+*   **Anahtar kelimeler:** *"ışıkları yak"* çalışırken *"ortamı aydınlat"* kaçırılabilir; *"kırmızı yap"* çalışırken *"kızar"* anlaşılmayabilir.
+*   **Ollama (LLM):** Zengin ve akıllıdır ama tek bir "evet/hayır" veya "hangi modüle gideyim" kararı için 1.5 - 3 saniye ağ ve üretim gecikmesi yaratır.
+
+### Çift Sistemli (Dual-System) Çözüm:
+
+```mermaid
+flowchart TD
+    INPUT["Kullanıcı Girdisi / Sensör Algısı"] --> S1["SYSTEM 1: Laya (322M mmBERT)<br/>⚡ ~30 ms Yerel Refleks"]
+
+    S1 -->|"Basit Komut / Refleks<br/>(Confidence > 0.85)"| DIRECT["Doğrudan Eylem / Fast-Path<br/>LED, Kafa, Duygu, Acil Durum"]
+    DIRECT --> ACT["Donanım / Eylem (NeoPixel, Arduino, OLED)"]
+
+    S1 -->|"Sohbet / Derin Planlama<br/>(Confidence < 0.85 veya chit_chat)"| S2["SYSTEM 2: Ollama Qwen 9B<br/>🧠 1000-2500 ms Derin Düşünce"]
+    S2 --> SYNTH["Persona Sentezi & Tool Calling"]
+    SYNTH --> ACT
+```
+
+*   **System 1 (Laya):** Hızlı, içgüdüsel, tiplendirilmiş karar motoru. Non-autoregressive (tek seferde okur, metin üretmez, doğrudan `choice`, `score`, `boolean` döndürür). 30ms içinde kararı verir.
+*   **System 2 (Ollama):** Analitik, üretici, felsefi ve kişiliği taşıyan ana zekâ katmanı. Yalnızca gerçekten derin akıl yürütme veya serbest sohbet gerektiğinde devreye girer.
+
+---
+
+## 2. Modül Modül Etki Analizi: Neler Kalır, Neler Silinir, Neler Eklenir?
+
+### 1. `modules/agent_core` (Orkestrasyon ve Yönlendirme)
+
+*   **🗑️ Neler Silinir / Hafifletilir:**
+    *   `services/tri_layer.py`:
+        *   `_score_keyword_matches` ve elle yazılmış token listeleri (`_LIGHT_TOKENS`, Türkçe ekler, vb.).
+        *   `_apply_semantic_priors` içindeki 50+ satırlık statik öncelik kuralları.
+        *   Regex tabanlı alt-ajan puanlama mantığı.
+    *   `services/agent.py`:
+        *   Fast-path kararındaki kaba `len(prompt) <= 140` gibi karakter/uzunluk heuristikleri.
+*   **✨ Neler Eklenir / Değişir:**
+    *   `services/laya_router.py`: Laya `Router` veya `convaiinnovations/laya-multilingual` checkpoint'i kullanılarak:
+        *   **Soru 1 (Routing):** `target_module` → `{"neopixel", "speak", "autonomy", "arduino_serial", "vlm_bridge", "general_chat"}`
+        *   **Soru 2 (Complexity):** `is_direct_command` → `boolean` (Doğrudan donanım komutu mu yoksa diyalog mu?)
+        *   **Soru 3 (Urgency):** `urgency` → `score` (0.0 - 1.0)
+    *   Router süresi **250ms'den 30ms'ye** düşer.
+*   **🛡️ Neler Kalır (Dokunulmaz):**
+    *   `ToolRegistry` ve tüm 27 tool (`set_lights`, `oled_face`, `move_head`, `speak` vb.).
+    *   `SpeechArbiter`, `ActionArbiter` (kiralama/lease mekanizması).
+    *   `_synthesize_main_persona` (SentryBOT kişiliğinin son cevabı üretmesi - System 2).
+
+---
+
+### 2. `modules/autonomy` (Duygu, Karar ve Otonomi Döngüsü)
+
+*   **🗑️ Neler Silinir / Hafifletilir:**
+    *   `services/appraisal_triggers.py`:
+        *   Hardcoded küfür/hakaret listeleri (`insult = ("aptal", "salak", "gerizekalı", ...)`).
+        *   Hardcoded övgü listeleri (`praise = ("harikasın", "aferin", "seviyorum", ...)`).
+        *   Hardcoded teşekkür ve sevgi listeleri (`thanks`, `petted`).
+    *   `services/brain.py`:
+        *   `_check_emotion_command` içindeki statik eşleşme kuralları.
+        *   Kullanıcı niyetini yakalamaya çalışan statik if/else sentiment kontrolleri.
+*   **✨ Neler Eklenir / Değişir:**
+    *   `services/laya_appraisal.py`:
+        *   Kullanıcı cümlesini anında semantik appraisal olaylarına çevirir:
+            *   `user_insult`, `user_rude`, `user_praise`, `user_thanks`, `petted`, `emergency`.
+        *   Örnek: Kullanıcı *"Harika bir iş çıkardın küçük dostum"* dediğinde liste araması olmadan `user_praise (conf: 0.96)` olarak etiketlenir.
+    *   **İhtiyaç Modeli (Needs):**
+        *   Laya `context_appraisal`: Robotun o anki çevre/kullanıcı durumuna göre uyarılma veya dinlenme ihtiyacını milisaniyeler içinde sınıflandırır.
+*   **🛡️ Neler Kalır (Dokunulmaz):**
+    *   `AffectiveAppraisal` matematik motoru ve `config/appraisal.yml` (duygu delta formülleri).
+    *   `AutonomyBrain` Sense-Think-Act döngüsü.
+    *   `GoalStore` ve tekil öncelikli yaşam döngüsü (`LifeLoop`).
+    *   `ExpressionDirector` (duyguya göre LED/OLED/ses orkestrasyonu).
+
+---
+
+### 3. `modules/ai_provider` (Ollama & LLM)
+
+*   **🗑️ Neler Silinir:**
+    *   Hiçbir şey silinmez!
+*   **✨ Neler Değişir:**
+    *   Ollama'nın üzerinden **mikro-yönlendirme yükü kalkar**.
+    *   Ollama artık yalnızca **gerçek düşünme gerektiren System 2 görevlerinde** (`chat`, `persona`, `creative response`, `complex reasoning`) çağrılır.
+    *   Robotun basit komutlarda uzaktaki Ollama'ya gitme zorunluluğu ortadan kalkar; bu da gereksiz LLM çağrılarını **%60–%70 oranında azaltır**.
+*   **🛡️ Neler Kalır:**
+    *   `xOllamaService.py`, `chat.py`, `clients.py` tamamen korunur.
+
+---
+
+### 4. `modules/interactions` (Refleks Kural Motoru)
+
+*   **🗑️ Neler Silinir / Hafifletilir:**
+    *   Kural motorundaki aşırı karmaşık metin tabanlı olay tetikleyicileri sadeleşir.
+*   **✨ Neler Eklenir:**
+    *   Laya'nın ürettiği `urgency` ve `sentiment` etiketleri doğrudan `interactions.event` olarak yayınlanır.
+    *   Örnek: Yüksek `urgency` skoru gelirse, interactions anında NeoPixel'de kırmızı çakar refleksi tetikler.
+*   **🛡️ Neler Kalır:**
+    *   Event-driven mimari, CPU sıcaklığı kuralları, donanım koruma kilitleri.
+
+---
+
+### 5. Donanım ve Çıktı Modülleri (`neopixel`, `visual_output`, `voice`, `arduino_serial`)
+
+*   **DURUM:** **TAMAMEN KORUNUR (SIFIR SİLİNME)**
+*   Bu modüller zaten eylem icra edicilerdir (actuators). Laya entegrasyonu bunların API'lerini veya donanım sürücülerini değiştirmez.
+*   **Tek fark:** Bu modüllere giden komutlar LLM'in 2 saniyelik düşünme gecikmesinden kurtulup **30 milisaniyelik refleks hızına** kavuşur.
+
+---
+
+## 3. Sistem Mimarisi ve Karar Akış Şeması
+
+```mermaid
+sequenceDiagram
+    autonumber
+    actor User as Kullanıcı
+    participant Voice as Speech / STT
+    participant S1 as Laya (System 1 Engine)
+    participant Core as Agent Core / Router
+    participant S2 as Ollama (System 2 LLM)
+    participant Act as Donanım (NeoPixel/Arduino/TTS)
+
+    User->>Voice: "Işıkları hemen mavi yap"
+    Voice->>Core: Metin: "Işıkları hemen mavi yap"
+    Core->>S1: predict(state, questions) [~30ms]
+    Note over S1: intent: neopixel<br/>action: set_color(blue)<br/>is_direct: True (0.98)<br/>urgency: 0.85
+
+    alt Doğrudan Komut (Fast-Path / S1)
+        S1-->>Core: Karar: Direkt Neopixel Eylemi
+        Core->>Act: /neopixel/color (Mavi) [~10ms]
+        Core->>Act: TTS: "Maviye geçiyorum." [Fast Ack]
+        Act-->>User: Anında Mavi Işık + Ses (Toplam: ~100ms!)
+    else Derin Sohbet / Bilgi Sorusu (S2)
+        S1-->>Core: Karar: chit_chat / complex_reasoning (is_direct: False)
+        Core->>S2: Ollama Chat / Persona [~1500ms]
+        S2-->>Core: Zengin yanıt ve kişisel diyalog
+        Core->>Act: TTS Cümle Akışı
+        Act-->>User: Doğal Diyalog Yanıtı
+    end
+```
+
+---
+
+## 4. Raspberry Pi 5 Uyumluluğu ve Kaynak Tüketimi
+
+*   **Model:** `laya-multilingual` (322M parametre mmBERT-base).
+*   **Bellek (RAM):** Yalnızca ~650 MB RAM kaplar (Pi 5'in 8GB RAM'i içinde ihmal edilebilir bir pay).
+*   **CPU Gecikmesi:** Pi 5'in Cortex-A76 4 çekirdekli işlemcisinde ONNX Runtime veya PyTorch CPU backend ile tek çıkarım (single forward pass) **~45-65 milisaniye** sürmektedir.
+*   **Tamamen Çevrimdışı (Air-gapped):** İnternet veya harici PC gerekmez; internet kopsa bile robot temel komutları ve hisleri yerel olarak anlar.